Generator i walidator numeru PESEL

Jak zbudowany jest numer PESEL?

PESEL to jedenastocyfrowy numer identyfikacyjny nadawany każdej osobie wpisanej do rejestru PESEL. Jego budowa nie jest przypadkowa – każda część ma swoje znaczenie:

Do numeru miesiąca dodaje się wartość zależną od stulecia: 80 dla lat 1800–1899, 0 dla 1900–1999, 20 dla 2000–2099, 40 dla 2100–2199 i 60 dla 2200–2299. Dzięki temu osoba urodzona w maju 1985 roku ma w numerze miesiąc 05, a urodzona w maju 2005 roku – 25.

Jak działa walidator?

Walidator sprawdza numer w trzech krokach:

1. Długość i znaki – PESEL musi mieć dokładnie 11 cyfr (spacje i kreski pomijamy).
2. Cyfra kontrolna – mnożymy pierwsze dziesięć cyfr przez wagi 1, 3, 7, 9, 1, 3, 7, 9, 1, 3, sumujemy i bierzemy ostatnią cyfrę sumy. Cyfra kontrolna to 10 minus ta cyfra, a gdy wynik wynosi 10 – zero.
3. Data urodzenia – sprawdzamy, czy zakodowana data istnieje, na przykład czy nie jest to 30 lutego.

Jeśli numer jest poprawny, pokazujemy datę urodzenia i płeć.

Przykład obliczenia cyfry kontrolnej

Weźmy numer 44051401359:

• iloczyny: 4×1 + 4×3 + 0×7 + 5×9 + 1×1 + 4×3 + 0×7 + 1×9 + 3×1 + 5×3,
• suma: 4 + 12 + 0 + 45 + 1 + 12 + 0 + 9 + 3 + 15 = 101,
• ostatnia cyfra sumy: 1, więc cyfra kontrolna to 10 − 1 = 9,
• ostatnia cyfra numeru to 9 – numer jest poprawny.

Z numeru odczytamy też datę urodzenia: rok 44, miesiąc 05, dzień 14, czyli 14 maja 1944 r., a dziesiąta cyfra 5 jest nieparzysta, więc numer należy do mężczyzny.

Generator numerów testowych

Programiści i testerzy często potrzebują poprawnych numerów PESEL, aby sprawdzić działanie formularzy, systemów kadrowych czy aplikacji bankowych. Generator tworzy numery zgodne z zasadami budowy PESEL – z właściwą datą, płcią i cyfrą kontrolną. Możesz wybrać płeć i konkretną datę urodzenia albo pozwolić na losową datę.

Numery są generowane w Twojej przeglądarce za pomocą bezpiecznego generatora liczb losowych. Ponieważ są poprawne matematycznie, mogą pokrywać się z numerami prawdziwych osób. Używaj ich wyłącznie do testów – podawanie cudzego numeru PESEL w celu wprowadzenia kogoś w błąd jest niezgodne z prawem.

Gdzie przydaje się walidacja PESEL?

Sprawdzenie sumy kontrolnej to najprostszy sposób na wyłapanie literówek. Przydaje się w działach kadr przy wprowadzaniu danych nowych pracowników, w gabinetach lekarskich, szkołach i przy wypełnianiu umów. Jedna przestawiona cyfra zwykle psuje sumę kontrolną, więc walidator od razu pokaże błąd. Taką samą kontrolę stosuje wiele formularzy w urzędach i bankach – i właśnie do jej testowania służą wygenerowane numery.

PESEL dla cudzoziemców

Numer PESEL otrzymują nie tylko obywatele Polski, ale też cudzoziemcy, którzy zameldują się w Polsce na pobyt stały lub czasowy albo potrzebują go do załatwiania spraw w urzędach, np. do zatrudnienia czy rozliczeń podatkowych. Budowa ich numeru jest taka sama, więc walidator działa również dla nich.

Ochrona numeru PESEL

Swój numer PESEL udostępniaj tylko wtedy, gdy jest to naprawdę potrzebne. Od 2024 roku możesz zastrzec swój PESEL w aplikacji mObywatel lub w urzędzie gminy – utrudnia to oszustom zaciągnięcie kredytu na Twoje dane. Nasz walidator nie zapisuje ani nie wysyła wpisanych numerów.